Yeni alan neden görünmüyor?

Sunucudaki depolama üç katmandan oluşur: sanal disk, bu diskin üzerindeki bölüm (partition) ve bölümün içindeki dosya sistemi. Yükseltme yalnız en alttaki sanal diski büyütür. Üstteki iki katmanı büyütmek işletim sistemi içinde yapılan bir işlemdir ve Linux bunu kendiliğinden yapmaz. ext4 ve XFS dosya sistemleri bağlıyken büyütülebilir; işlem için sunucuyu kapatmanız gerekmez.

Linux'ta adım adım genişletme

1. Mevcut durumu görün

lsblk
df -hT /

Aşağıdaki örnek çıktıda disk 80 GB'a çıkmış, ama kök bölüm (sda1) ve üzerindeki dosya sistemi hâlâ yaklaşık 40 GB:

NAME    MAJ:MIN RM  SIZE RO TYPE MOUNTPOINTS
sda       8:0    0   80G  0 disk
├─sda1    8:1    0 39.9G  0 part /
├─sda14   8:14   0    4M  0 part
└─sda15   8:15   0  106M  0 part /boot/efi

Filesystem     Type  Size  Used Avail Use% Mounted on
/dev/sda1      ext4   39G   31G  6.1G  84% /

Çıktıda iki şeye bakın: Kök dizinin (/) bağlı olduğu satırın TYPE değeri (part mı, lvm mi) ve df -hT çıktısındaki dosya sistemi türü (ext4 mü, xfs mi). Hangi komutları kullanacağınızı bu ikisi belirler.

Disk adı sunucunuzda sda yerine vda olabilir; komutlarda kendi çıktınızdaki adı kullanın. lsblk diskin yeni boyutunu göstermiyorsa sunucuyu bir kez yeniden başlatın; yine eski boyut görünüyorsa işlem yapmadan destek talebi açın.

2. Bölümü ve dosya sistemini büyütün

growpart çoğu bulut imajında kuruludur. Yoksa önce kurun: Ubuntu/Debian'da apt install cloud-guest-utils, AlmaLinux/Rocky'de dnf install cloud-utils-growpart.

Komutları yazarken şunlara dikkat edin:

• growpart'ta disk ile bölüm numarası arasında boşluk vardır: growpart /dev/sda 1. growpart /dev/sda1 yazarsanız komut çalışmaz.
• Bölüm numarası, kök dizinin bulunduğu bölümün numarasıdır; örnek çıktıda kök sda1 olduğu için 1.
• resize2fs bölümün aygıt adını (/dev/sda1), xfs_growfs ise bağlama noktasını (/) alır.
• LVM'de fiziksel birimi barındıran bölümü büyütürsünüz (örnekte sda2). Mantıksal birimin tam adını lvs ya da lsblk çıktısından alın; tablodaki almalinux-root yalnız bir örnektir. -r seçeneği dosya sistemini de aynı komutla büyütür.

3. Sonucu doğrulayın

df -h /

Size sütununda yeni kapasiteyi görmelisiniz. İşlem yeniden başlatma gerektirmez; yine de bir sonraki planlı yeniden başlatmada sunucunun sorunsuz açıldığını kontrol edin.

Sık görülen hatalar

Windows sunucularda

1. Disk Yönetimi'ni açın. Windows + R tuşlarına basın, diskmgmt.msc yazıp Enter'a basın.
2. Diskleri yeniden tarayın. Yeni alan Ayrılmamış olarak görünmüyorsa Eylem menüsünden Diskleri Yeniden Tara'yı seçin.
3. Birimi genişletin. C: sürücüsüne sağ tıklayıp Birimi Genişlet (Extend Volume)'i seçin; sihirbazda varsayılan değerlerle devam edin.

Birimi Genişlet gri görünüyorsa ayrılmamış alan C: sürücüsüyle bitişik değildir; çoğunlukla arada bir kurtarma bölümü bulunur. Bu bölümü silmeden önce ne işe yaradığından emin olun ve yedeğinizi alın.